Web Analytics Made Easy - Statcounter
به نقل از «ایسنا»
2024-05-09@11:46:32 GMT

«چقدر چک می‌کنید؟!»

تاریخ انتشار: ۱۸ اردیبهشت ۱۴۰۰ | کد خبر: ۳۱۸۳۹۵۹۰

«چقدر چک می‌کنید؟!»

رواج واژه‌های عمومی انگلیسی در زبان فارسی که کلمه‌های زبان فارسی را کنار زده‌ و بیشترین کاربرد را در گفتار و نوشتارمان یافته‌اند، در مطلبی مورد انتقاد قرار گرفته است.

به گزارش ایسنا، صفحه «شبکه متن‌پژوهی» این‌بار با استفاده از کتاب «واژه‌ها می‌رمند» نوشته مسعود هوشیار در نوشتاری با عنوان «واژه‌های در حال فراموشی» به واژه «چک کردن» پرداخته و آورده است: «زبان انگلیسی در دنیای امروز ما زبان علم است.

بیشتر بخوانید: اخباری که در وبسایت منتشر نمی‌شوند!

این زبان بیشترین واژه‌ها را به زبان فارسی آورده است و می‌آورد. اگر واژه‌های وارداتی از زبان انگلیسی در زمینه‌های علوم و فناوری باشد، کم‌وبیش پذیرفتنی‌اند که البته در این زمینه‌های تخصصی هم باید واژه‌های به‌هدف‌خور را جایگزین کنیم؛ اما خرده‌گیری من از رواج واژه‌های عمومی انگلیسی در زبانمان است. این واژه‌های عمومی، کلمه‌های زبان فارسی را کنار زده‌اند و بیشترین کاربرد را در گفتار و نوشتارمان یافته‌اند.

یکی از این لغت‌هایی که روزانه بسیار می‌شنویم و در زبان‌مان می‌گردانیم، «چک‌کردن» است. این ریشه‌واژه انگلیسی‌فارسی در زبانمان رگ‌وریشه کرده است. آن‌چنان ریشه دوانده است که کنارگذاری‌اش دشوار می‌نماید. کار به‌جایی رسیده است که مترجمان هم این ساخت‌واژه را جایگزین واژه‌های فارسی کرده‌اند:

«کارخانه دو نگهبان داشت که نشان‌هایمان را چک می‌کردند.» (برودسکی، ۱۳۹۸: ۳۷)

نکته شگفت‌انگیز این‌جاست که ما به این واژه نیاز نداشته‌ایم. نخستین‌بار آن کسانی که این کلمه را به کار برده‌اند، می‌خواسته‌اند طبقه اجتماعی خود را فراتر از حدی که هستند، نشان دهند تا بلندپایه‌تر جلوه کنند؛ اما همین خودتافته جدابافته‌نمایی، سبب جاافتادن این لغت به‌جای چندین واژه فارسی شده است. در ادامه نمونه‌هایی از این کاربردهای نابجا را با جایگزین‌های فارسی‌شان می‌آورم.

«وقتی داری از خونه بیرون می‌ری، درِ خونه رو چک کن.»

ویراسته: «وقتی داری از خونه بیرون می‌ری، در خونه رو قفل کن (ببند).»

«می‌شه واتس‌اپتون رو چک کنید.»

ویراسته: «می‌شه به واتس‌اپتون سر بزنید.»

«وقت کردید ایملتون رو چک کنید.»

ویراسته: «وقت کردید به ایملتون سر بزنید.»

«امروز هنگام رانندگی در بزرگراه، چراغ چک اتومبیلم روشن شد.»

ویراسته: «امروز هنگام رانندگی در بزرگراه، چراغ بازدید فنی اتومبیلم روشن شد.»

«خواستی بری بیرون خودت رو جلو آینه چک کن.»

ویراسته: «خواستی بری بیرون خودت رو جلو آینه ببین.»

«مادرم به بهانه مرتب‌کردن اتاقم جیب‌های لباسم را چک می‌کند.»

ویراسته: «مادرم به بهانه مرتب‌کردن اتاقم جیب‌های لباسم را می‌گردد.»

«ورقه امتحانی را قبل از تحویل به ممتحن دوباره چک کردم.»

ویراسته: «ورقه امتحانی را قبل از تحویل به ممتحن بازبینی کردم.»

«من‌و چک می‌کنه.»

ویراسته: «من‌و زیر نظر داره.»

پول‌های توی کیفم‌و چک کردم.»

ویراسته: «پول‌های توی کیفم‌و شمردم.»

«پرونده پزشکی‌م رو دکتر چک کرد.»

ویراسته: «پرونده پزشکی‌م رو دکتر خوند.»

«توی خیابون که می‌ری اطرافت‌و چک کن.»

ویراسته: «توی خیابون که می‌ری به اطرافت توجه کن.»

«نوبت واکسنتون رو چک کنید.»

ویراسته: «نوبت واکسنتون رو بررسی کنید.»

«لطفا قبل از سوارشدن کمربندتان را چک کنید.»

ویراسته: «لطفا قبل از سوارشدن کمربندتان را ببندید.»

«پول ریختم. حسابتون رو چک کنید.»

ویراسته: «پول ریختم. به حسابتون نگاه کنید.»

«قبل از سفر لنت‌های ماشین خود را چک کنید.»

ویراسته: «قبل از سفر به لنت‌های ماشین خود نگاهی بیندازید.»

«لطفا هویت دستوری همه این واژه‌ها را در فرهنگ بزرگ سخن چک کنید.»

ویراسته: «لطفا هویت دستوری همه این واژه‌ها را در فرهنگ بزرگ سخن بررسید.»

همچنین واژه‌های «سرزدن، دیدزدن، نگاه‌انداختن، چشم‌انداختن، چشمی‌گرداندن» را می‌توانیم جایگزین چک‌کردن کنیم.

کتاب‌نامه

جوزف برودسکی، ۱۳۹۸، اگر حافظه یاری کند؛ چهار جستار از زبان و خاطره در سال‌های تبعید، برگردانِ طهورا آیتی، ویراستار: محمدسامان جواهریان، تهران: اطراف.


مسعود هوشیار
۱۸ اردیبهشت ۱۴۰۰»

انتهای پیام

منبع: ایسنا

کلیدواژه: زبان فارسی زبان فارسی واژه ها

درخواست حذف خبر:

«خبربان» یک خبرخوان هوشمند و خودکار است و این خبر را به‌طور اتوماتیک از وبسایت www.isna.ir دریافت کرده‌است، لذا منبع این خبر، وبسایت «ایسنا» بوده و سایت «خبربان» مسئولیتی در قبال محتوای آن ندارد. چنانچه درخواست حذف این خبر را دارید، کد ۳۱۸۳۹۵۹۰ را به همراه موضوع به شماره ۱۰۰۰۱۵۷۰ پیامک فرمایید. لطفاً در صورتی‌که در مورد این خبر، نظر یا سئوالی دارید، با منبع خبر (اینجا) ارتباط برقرار نمایید.

با استناد به ماده ۷۴ قانون تجارت الکترونیک مصوب ۱۳۸۲/۱۰/۱۷ مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه سایت «خبربان» مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی، صوتی و تصویر است، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است.

خبر بعدی:

پپ گواردیولا و رسیدن به رکورد 300 بازی بر روی نیمکت منچسترسیتی در رقابت های لیگ برتر انگلیس (زیرنویس فارسی)

تعداد بازی های پپ گواردیولا به عنوان سرمربی منچسترسیتی در رقابت های لیگ برتر انگلیس به عدد 300 رسیده است.

دانلود (27.5MB)

دیگر خبرها

  • نماهنگ یاس بهشتی به ۲ زبان فارسی و انگلیسی در شیراز رونمایی شد
  • غزه؛ محور مقاومت در ادبیات فارسی
  • وقتی دیگو مارادونا به نحوه شوت زدن هری کین ایراد گرفت / زیرنویس فارسی
  • پپ گواردیولا و رسیدن به رکورد 300 بازی بر روی نیمکت منچسترسیتی در رقابت های لیگ برتر انگلیس (زیرنویس فارسی)
  • آیین پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی برگزار می‌شود
  • بیش از هزار واژه پرکاربرد زبان بلغاری ریشه و اصالت فارسی دارند
  • سفیدشویان غرب مشغول کارند
  • چرا BBC دیگر آن قدرت سابق را ندارد؟
  • نمایشگاه ابراهیم حقیقی به اعتماد رسید/ رهایی شورانگیز خط‌ فارسی
  • استوری تند و تیز مدیر روابط عمومی سپاهان علیه رسانه فارسی‌زبان خارج از کشور + عکس